Προσδοκίες και ανησυχίες για τα ακίνητα το 2018 / InBusiness Article

Προσδοκίες και ανησυχίες για τα ακίνητα το 2018 / InBusiness Article

Συνέχιση της σταθερής ανάκαμψης και ήπια αύξηση των τιμών αναμένουν για τα ακίνητα την επόμενη χρονιά οι παράγοντες της αγοράς, επισημαίνοντας ότι η ζήτηση θα συνεχιστεί το 2018 τόσο από Κύπριους όσο και από ξένους αγοραστές.

Την ίδια ώρα, η ανάπτυξη του κλάδου θα εξαρτηθεί εν μέρει και από το κατά πόσο οι τράπεζες θα είναι σε θέση να παρέχουν νέες δανειοδοτήσεις, ιδιαίτερα στον στεγαστικό τομέα, παρόλο που αναγνωρίζεται ότι οι παροχές δανείων γίνονται με πιο αυστηρά και ορθά κριτήρια σε σχέση με το παρελθόν.

Πάντως, τα μέχρι στιγμής στοιχεία για τα πωλητήρια έγγραφα καταγράφουν σημαντική ανάκαμψη του τομέα, με αύξηση που ξεπερνά το 20%, την ώρα που οι άδειες οικοδομής που εκδόθηκαν το πρώτο εννεάμηνο του 2017 αυξήθηκαν περίπου κατά 10% σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο.

Ωστόσο, εκφράζεται ανησυχία για την επιβολή ΦΠΑ στα οικόπεδα από τη νέα χρονιά, καθώς και για το γεγονός ότι διαχρονικά η εξασφάλιση αγοράς κατοικίας παραμένει μη προσιτή για σημαντική μερίδα των ντόπιων αγοραστών.

Επιχειρηματίες Ανάπτυξης Γης: Μόνο μικρές αυξήσεις στις τιμές
Όπως αναφέρει στο InBusinessNews ο Αναπληρωτής Πρόεδρος του Παγκύπριου Συνδέσμου Επιχειρηματιών Ανάπτυξης Γης και Οικοδομών και Διευθυντής της Imperio, Γιάννης Μισιρλής, τα στοιχεία του 2017 ήταν ιδιαίτερα ενθαρρυντικά, καταδεικνύοντας εμφανή ανάκαμψη της αγοράς ακινήτων.

Σημειώνοντας ότι οι τάσεις των προηγούμενων χρονιών, δηλαδή η σταδιακή αύξηση της ζήτησης, θα συνεχιστεί με τους ίδιους ρυθμούς το 2018, ο κ. Μισιρλής χαρακτηρίζει ως ιδιαίτερα θετικό ότι και η ίδια η Τρόικα αναγνωρίζει τα αισιόδοξα στοιχεία που διαπιστώνουν οι developers.

«Στην πρόσφατη συνάντηση με τον Παγκύπριο Σύνδεσμο Επιχειρηματιών Ανάπτυξης Γης και Οικοδομών οι Τροϊκανοί αναγνώρισαν αυτές τις τάσεις της αγοράς, κάτι που καταδεικνύει ότι και οι ξένοι αντιλαμβάνονται με τον ίδιο τρόπο τα στοιχεία και τους αριθμούς με τους επαγγελματίες του κλάδου», τονίζει σχετικά.

Παράλληλα, οι επιχειρηματίες ανάπτυξης γης αναμένουν αυξητικές τάσεις στη ζήτηση τόσο από Κύπριους όσο και αλλοδαπούς, δεδομένου ότι οι τράπεζες γίνουν πιο δεκτικές στην παροχή στεγαστικών δανείων για εγχώριους αγοραστές.

Την ίδια ώρα, τα σκήπτρα στις πωλήσεις ακινήτων εκτιμάται ότι θα εξακολουθήσει να έχει τη νέα χρονιά η Λεμεσός, στην οποία καταγράφεται τα τελευταία χρονιά ελαφριά προτίμηση έναντι των υπόλοιπων πόλεων, με το μεγαλύτερο πλεονέκτημά της να είναι οι σωστές υποδομές που έχουν δημιουργηθεί την τελευταία δεκαετία.

Όσον αφορά τις τιμές ακινήτων, στις οποίες καταγράφηκε μικρή αύξηση το 2017, έπειτα από την πτωτική τάση μέχρι το 2015 και τη σταθεροποίηση το 2016, αναμένεται αρκετά μικρή αύξηση το 2018. «Δεν υπολογίζεται να υπάρξουν εντυπωσιακές αυξήσεις στις τιμές, κάτι οποίο δεν είναι ούτε και επιθυμητό», επισημαίνει σχετικά ο κ. Μισιρλής, σημειώνοντας ότι «ο τομέας των ακινήτων εισέρχεται σε πορεία σταθεροποίησης, μακριά από τις επικίνδυνες κινήσεις και τον άκρατο δανεισμό που επικρατούσε στο παρελθόν».

Σύμφωνα με τους developers, η πιο ήπια, σε σχέση με τα χρόνια που οδήγησαν στην κρίση, σταθερή ανάκαμψη του κλάδου, η οποία αναμένεται να συνεχιστεί την επόμενη χρονιά, βασίζεται στις καλές προοπτικές της οικονομίας, στην αξιοπιστία που έχει δημιουργηθεί, όπως επίσης στις ορθές κινήσεις των επαγγελματιών και τα κατάλληλα φορολογικά και άλλα κίνητρα των τελευταίων ετών.

RICS: Θετικό το 2017 για την κτηματαγορά, αισιοδοξία για ακόμη καλύτερο 2018
Από την πλευρά του ο Πρόεδρος του RICS Κύπρου, Διευθυντής της ΑΧΙΑ Chartered Surveyors και Λέκτορας στο Πανεπ. Νεάπολις Πάφου, Θωμάς Δημόπουλος, MRICS σημειώνει πως το απερχόμενο έτος υπήρξε μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα χρονιά για τα ακίνητα που κλείνει με θετικό πρόσημο.

Η ζήτηση για ακίνητα και το ενδιαφέρον των επενδυτών αναθερμάνθηκε σε όλες τις επαρχίες κάτι το οποίο κατέγραψε τόσο ο δείκτης τιμών του RICS οπου διαφαίνεται ετήσια αύξηση 2% με 10% στις αξίες διαμερισμάτων και κατοικιών -αναλόγως επαρχίας- όσο και ο δείκτης της Κεντρικής Τράπεζας Κύπρου, οπου σημειώθηκαν  ανάλογα αποτελέσματα. Η πόλη με τη μεγαλύτερη δυναμική είναι η Λεμεσός, ενώ οι υπόλοιπες ακολουθούν.  Στις υπόλοιπες κατηγορίες ακινήτων, ο δείκτης του RICS κατέγραψε ιδιαίτερα σημαντική αύξηση στις αξίες των γραφείων, ενώ μικρότερες αυξήσεις ή και σταθεροποίηση καταγράφηκε στις αξίες καταστημάτων και βιομηχανικών / βιοτεχνικών ακινήτων. Αρκετά μεγαλύτερη ποσοστιαία αύξηση έχει παρατηρηθεί στα ενοίκια σύμφωνα πάντα με τα αποτελέσματα του δείκτη του RICS. «Η αύξηση αυτή που συνήθως προηγείται της αύξησης στις αξίες, είναι σημαντική ένδειξη πως και η επόμενη χρονιά θα κινηθεί σε παρόμοια ίσως και καλύτερα επίπεδα (αποτελεί προγνωστικό δείκτη – leading indicator)», τονίζει σχετικά ο κ. Δημόπουλος.
 
Στο κλείσιμο του 2017, ο αριθμός των πωλήσεων αναμένεται να ξεπεράσει ελαφρώς το 2016 (στα παρακάτω διαγράμματα δεν περιλαμβάνεται το τελευταίο τρίμηνο).

1rics
Πηγή: Κτηματολόγιο Κύπρου, επεξεργασία AXIA Chartered Surveyors

«Κατά τα άλλα θετικά είναι τα μηνύματα και από τον τραπεζικό κλάδο, καθώς οι νέες χρηματοδοτήσεις φαίνεται να γίνονται ορθότερα αφού πλέον το μοναδικό κριτήριο δεν είναι η αξία του ακινήτου (LTV – loan to value ratio) όπως συνέβαινε παλαιότερα, αλλά αξιολογείται κυρίως η δυνατότητα του δανειζόμενου να αποπληρώσει τη δόση του», αναφέρει ο πρόεδρος του RICS Κύπρου. Σημειώνεται ακόμη πως ιδιαίτερα ελκυστικά είναι τα επιτόκια για στεγαστικά δάνεια, την ώρα που τα NPLs (μή εξυπηρετούμενα δάνεια) μειώνονται σημαντικά μέσω των DTA (debt to asset swaps). Εντούτοις, σύμφωνα με τον κ. Δημόπουλο,  «σημαντικό έργο πρέπει να επιτευχθεί στο κομμάτι της διάθεσης των ακινήτων αυτών στην αγορά». 
 
2rics


Αναφορικά με τους υπόλοιπους δείκτες, το ΑΕΠ, σύμφωνα με τους πανελίστες του Focus Economics, προβλέπεται να έχει θετικό πρόσημο και πάνω από 2% ετησίως ακολουθώντας την πορεία των δύο τελευταίων ετών όπως φαίνεται στο παρακάτω διάγραμμα. Επίσης θετικές είναι οι προβλέψεις για την ανεργία που από το 16.2% του 2014 αναμένεται να μειωθεί σε 6.4% το 2021.
3rics
 
Πηγή: Focus Economics
  
Τέλος, ο Θωμάς Δημόπουλος εκφράζει την ανησυχία του για την επικείμενη επιβολή του ΦΠΑ από 2/1/18 στα οικόπεδα, ενώ εκφράζει τον διαχρονικό προβληματισμό για το ότι η αγορά κατοικίας παραμένει μη προσιτή για σημαντική μερίδα των Κυπρίων. 

ΚΣΙΑ: Κινητικότητα και από ντόπιους
Πέραν των 8.000 πωλήσεων ακινήτων αναμένεται να σημειωθούν για ολόκληρο το 2017, καθώς μέχρι τον Νοέμβριο ο αριθμός πωλητήριων εγγράφων ανήλθε στις 7,197 έναντι 5,929 την αντίστοιχη περσινή περίοδο, καταγράφοντας αύξηση 21%.

Από την πλευρά τους οι ιδιοκτήτες ακινήτων αναμένουν ότι το 2018 θα καταγραφεί άνοδος πέραν του 10%, με τις πωλήσεις να ξεπερνούν τις 9.000. Όπως τονίζει στο InBusinessNews ο Πρόεδρος του Κυπριακού Συνδέσμου Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΚΣΙΑ) και Διευθυντής της Fox Smart Estate Agency, Γιώργος Μουσκίδης, την επόμενη χρονιά αναμένεται να συνεχιστεί η σταθερή ανάπτυξη του τομέα, υπενθυμίζοντας, ωστόσο, «σε μία κανονική σε πωλήσεις χρονιά ακινήτων θα πρέπει να καταγράφονται γύρω στις 12.000 πωλήσεις». 

«Εάν οι εκλογές δεν μας βγάλουν από τη σωστή οικονομική γραμμή που κρατά η υφιστάμενη κυβέρνηση, θα συνεχίσει η μικρή σταθερή ανάπτυξη του τομέα των ακινήτων», αναφέρει σχετικά ο κ. Μουσκίδης.

Παράλληλα, διαφαίνεται ότι και οι τιμές των ακινήτων θα συνεχίσουν σταδιακά να αυξάνονται, αντικατοπτρίζοντας τους ρυθμούς ανάπτυξης της κυπριακής οικονομίας.

Προσθέτει ακόμα ότι μπορεί τα προηγούμενα χρόνια το παζάρι να κινείτο σε μεγάλο βαθμό κυρίως στις πωλήσεις σε ξένους αγοραστές, οι οποίοι επωφελήθηκαν από τα προγράμματα απόκτησης υπηκοότητας και άδειας παραμονής, εντούτοις κινητικότητα φαίνεται να καταγράφεται σιγά σιγά και από πλευράς ντόπιων αγοραστών.

Μεγάλη ζήτηση εξακολουθεί να καταγράφεται από Κύπριους αγοραστές για οικιστικά ακίνητα, για τα οποία μάλιστα παρατηρείται έλλειψη στην αγορά, ενώ οι ξένοι ενδιαφέρονται τόσο για οικιστικά όσο και για εμπορικά κτήρια. 

Διαβάσετε όλο το άρθρο εδώ